पाऊस काय फक्त आभाळातूनच येतो ?

                    

 
 

मणामणांचं ओझं असतं कधी साठलेलं 

कुठेतरी खोलखोल काहीबाही दाटलेलं 

हलकासा धक्का नकळत लागतो 

धो धो भरून कोसळायला लागतो 

पाऊस काय फक्त आभाळातूनच येतो ? 

बोलकी भांडी ..!

काल मिक्सर चे भांडे दुरुस्त करायला म्हणून आमच्या नेहमीच्या स्टील च्या दुकानात ‘स्टील पॅलेस’मधे  गेले. मिक्सर त्याच्याकडूनच घेतले होते. त्याची एजन्सी त्याच्याकडे असल्याने काही प्रॉब्लेम आला की तेथेच जावे लागते. एरवी सुद्धा मला त्या  दुकानात जायला फार आवडतं.  त्याच्याकडे एकतर चांगल्या क्वालिटी चे स्टील असते आणि दुसरं म्हणजे तेथे सगळी छान छान चकचकीत भांडी इतकी सुंदर शिस्तीत लावून  ठेवली असतात की बस्स, बघत राहावेसे वाटते. सुमारे ३० वर्षांपासून मी बघतेय, तेव्हासुद्धा अशीच छान लावून ठेवलेली चक चक चकाकणारी भांडी बघून खूप प्रसन्न वाटायचे...

अप्रूप

        मला वाटतं आजकाल हा शब्दच मुळी नामशेष होण्याच्या मार्गावर आहे. कुणालाच कशाचंच अप्रूप वाटेनासं झालं आहे.  अर्थात हे व्यक्ती सापेक्ष आणि परिस्थिती सापेक्ष आहे हे ही  तितकेच खरे आहे म्हणा!  सगळं काही पाहिजे तेव्हा, पाहिजे तेवढं भरभरून मिळतं तेव्हा अप्रूप वाटेलच कसं कशाचं? खाण्यापिण्याचं म्हणा, कपड्यालत्याचं म्हणा, प्रवासाचं म्हणा की कसल्या हौसेमौजेचं म्हणा. मनात काही येण्याचाचं अवकाश कि सगळं कसं अल्लाउद्दीनचा दिवा घासल्याबरोबर त्यातल्या राक्षसाने हात जोडून, 'हुकूम सरकार!' म्हणत पुढे आणून ठेवावे तस्से हजर असते.  मला वाटतं अजून पुढच्या पिढीला तर अल्लाउद्दीन वगैरे  कथा म्हणजे एकदम भंकस वाटतील. त्यांना वाटेल की अल्लाउद्दीन कशाला हवा असतो बुवा, सगळं काही तर मनात येण्यापूर्वीच मिळत असतं विनासायास!

गणिती

           अच्युत गोडबोले आणि डॉ. माधवी ठाकूरदेसाई यांनी संयुक्तपणे लिहिलेलं  “गणिती” हे अतिशय माहितीपूर्ण आणि तितकेच रंजक असे पुस्तक! गणितावर प्रेम करणाऱ्यांसाठी तर ही एक मेजवानीच! गणितासारख्या अतिशय रुक्ष आणि क्लीष्ट समजल्या जाणाऱ्या विषयावर तब्बल 465 पानांचे पुस्तक लिहिणे आणि वाचकाला अगदी शेवटच्या पानापर्यंत त्यात गुंतवून ठेवणे ही किमया अच्युत गोडबोलेच करू शकतात ह्याची खरोखर हे पुस्तक वाचतांना प्रचिती येते!

            

        तसं पाहिलं तर निसर्गातल्या प्रत्येक गोष्टीत गणित असतं. पण आपल्याला त्याची जाणीव नसते किंवा माहिती नसते. पशु, पक्षी, वनस्पती सगळ्यांच्या शरीररचनेत, ते बांधत असलेल्या घरांमध्ये, फर्निचर मध्ये, घरट्यांमध्ये एक विशिष्ट प्रकारचे गणित दडलेले असते. झाडांना येणारी पाने एक विशिष्ट क्रमाने येतात असे आढळून येते.  मधमाश्यांची उत्पत्तीही एका ठराविक क्रमाने होते, बऱ्याच फुलांच्या पाकळ्यांतही  काही विशिष्ट क्रम दिसून येतो. ही  क्रमरचना फिबोनाची क्रमिकेशी (Fibonacci series) मिळतीजुळती असते. 1,1,2,3,5,8,13,21,.... ह्या क्रमवारीला फिबोनाची सिरीज म्हणतात. ह्यातली  प्रत्येक संख्या ( पहिले दोन वगळता) आधीच्या दोन संख्याची बेरीज असते. निसर्गातल्या अनेक गोष्टींमध्ये आपल्याला हे सिरीज आढळते...

गेले द्यायचे राहून तुझे नक्षत्रांचे देणे ..!

 

        आशा भोसलेंच्या आर्त स्वरात आरती प्रभुंच्या ओळी कानावर पडल्या अन आत कुठेतरी हलल्यासारखं झालं. वाटलं, आपण खूप प्रेम करीत असलेल्या व्यक्तीला काहीही कारण नसतांना ते सांगणं जेव्हा राहूनच जातं तेव्हा किती कालवाकालव होत असेल न काळजात! अन गाणं ऐकता ऐकता नकळतच आईची मूर्ती डोळ्यासमोर आली अन डोळे भरून आले.

        आईला जाऊन आता पाच वर्षे झालीत. तिची ती नऊवारी नेसलेली, गोरीशी, कपाळावर ठळक कुंकू लावलेली, नाजूक बांध्याची आणि शांत चेहऱ्याची मूर्ती डोळ्यासमोर येते. अचानकच ध्यानी मनी नसतांना ती गेली. आदल्या दिवशी मी तिला दारातच उभ्याउभ्या भेटली होती, नेहमीप्रमाणेच घाईघाईत होती मी. "आत येते का ग?" तिनेही सवयीने विचारले. "अग, उशीर झालाय ग ! छोटू आला असेल घरी, येते मी!" म्हणत म्हणत मी गाडीवर बसलीसुद्धा...